پایان نامه بررسی رابطه ی بین خلاقیت و ویژگیهای (درونگرایی و برونگرایی) بین دانش آموزان دختر مقطع متوسطه
بررسی اهداف آموزش و پرورش در سطح جهان و در ایران، به خوص در پنج سال دوم (طرح کلیات نظام آموزش و پرورش جمهوری اسلامی ایران) اراده و تعقل خویش منطقی و خلاق بیندیسد و به جای وابستگی و استفاده از دست آوردهای اقتصادی و فرهنگی دیگران، مولد دانش، تکنولوژی و فرهنگ مناسب برای زندگی مستقل، فعال و خلاق در عصر دانایی باشند.این موضوع اخیراً توجه بسیاری از دانشمندان و مسئولان کشورهای مختلف به ویژه ممالک در حال توسععه را به خود جلب کرده است به نحوی که تغییر نظام آموزش و پرورش از نظری صرف به نظری توام با عمل پرورش افراد پویا و خلاق به جای افراد ایستا مورد توجه خاص قرار گرفته است.شناسایی و به عرصه ظهور رسانیدن برخی از استعدادهای انسانی که تاثیرات عمیقی بر جامعه می گذارد از جمله خالاقیت تفکر، مساله یابی از مهم ترین اهداف آموزش و پرورش این قرن خلاقیت است که یکی از ویژگی های ممتاز انسان به شمار می رود و همین ویگی است که انسان را از ماشین و حیوان متمایز می سازد و یکی از عوامل پویایی و تکامل فرهنگی و صنعتی است.پیشرفت های سریع در عرصه ی تکنولوژی و وابستگی انسان به تکنولوژی خودکار توجه به نظام آموزشی را بیشتر می کند. در چنین وضعیتی نظام آموزشی زمانی می تواند در رسالتش موفق گردد که قادر به تربیت دانش آموزان خلاق اشد.گرچه برای آموزش خلاقت راهکار ثابتی وجود ندارد اما شناسای عومال موثر بر آن محیط هایی را که خلاقیت را بهتر رشد و شکوفا می سازد می تواند برنامه ریزان نظام آموزشی را طراحی فعالیت ها به ان ویژگی انسان یاری دهد.و با توجه به این که خلاقیت امری اکتسابی است و به شخصیت فرد بستگی دارد بنابراین آگاهی از تفاوت های شخصیتی می تواند ما را در شناخت و ژرورش افراد خلاق یاری دهد وقتی قبول کردیم انسان ها در ویژگی ها و خصوصیات ذاتی و اکتسابی با هم تفاوت دارند در پی آن نخواهیم بود که از همه انتظارات یکسان داشته باشم و با توجه به این که تفاوعت های فردی و شخصیتی، جوامع و به خصوص متخصصین و صاحبان امر باید تلاش کنند تا افراد خلاق و خصوصیات بارز آن ها را شناسایی کنند و در پروررش این گونه استعداد ها بکوشند تا در آینده شکوفایی این افراد، به سوی پیشرفت و ترقی سوق دهند.
چکیده ۶
مقدمه ۸
بیان مسئله ۱۰
اهداف تحقیق ۱۱
اهمیت و ضرورت تحقیق ۱۲
فرضیه تحقیق ۱۳
سوالات تحقیق ۱۳
تعریف عملیاتی ۱۳
یشینه ی تحقیق ۱۵
خلاقیت چیست؟ ۱۷
تفکر خلاق ۲۱
عوامل موثر در خلاقیت ۲۲
ویژگی های افراد خلاق ۲۵
ویژگی های دانش آموزان خلاق ۲۶
چگونه می توان خلاقیت را دردانش آموزان پرورش داد؟ ۲۷
هوش و خلاقیت ۲۹
خلاقیت و پیشرت تحصیلی ۳۰
شخصیت چیست؟ ۳۱
فرآیندهای اصلی در رشد شخصیت ۳۲
نظریه فروید در مورد شخصیت ۳۷
ساختار شخصیت از نظر یونگ ۳۸
سخن های شخصیتی در نظریه یونگ ۳۹
نظریه آیزنگ درباره شخصیت ۴۳
روش های سنجش شخصیت ۴۵
جامعه آماری ۴۹
حجم نمونه ۴۹
روش اجرای آزمون ۴۹
ابزار نمونه گیری ۵۰
نمونه آماری و رو ش نمونه گیری ۵۱
روش آماری و تجزیه تحلیل داده ها ۵۲
روش جمع آوری اطلاعات ۵۲
توزیع فراوانی شخصیت بر حسب خلاقیت ۵۵
نتیجه ۵۵
بحث و نتیجه گیری ۵۷
محدودیت ها ۵۷
پیشنهادات ۵۸
منابع ۵۹
پیوست ۶۱
پایان نامه رابطه بین خلاقیت با جنسیت در دانشگاه ازاد اردبیل
چکیده
پژوهش حاضر به بررسی رابطه جنسیت و خلاقیت پرداخته است. جامعه آماری پژوهش شامل همه دانشجویان دانشگاه آزاد اسلامی اردبیل است. گروه نمونه نیز شامل 50 نفر دانشجوی دختر و 50 نفر دانشجوی پسر بود که به صورت تصادفی و مستقل انتخاب شده اند.
سنجش خلاقیت بر اساس آزمون خلاقیت ژان – لوئی سیله شامل سه قسمت، خلاقیت کلامی، خلاقیت تکمیل تصاویر، خلاقیت تفسیر تصاویر است که پس از انجام و بررسی با استفاده از روش آماری t برای دو گروه مستقل مورد تحلیل قرار گرفت و نتیجه زیر حاصل شد : پس از جمع آوری اطلاعات و بررسی گروه ها مشخص شد که بین خلاقیت با جنسیت رابطه معناداری وجود ندارد.
مقدمه
هدف نخستین هر انسانی توانایی بخشیدن به خرد و اندیشه است. نعمت آموزش و پرورش پذیری در بهینه سازی انسان و سازندگی تن و روان تموج آن دو آدمی را به خداوند که سرچشمه خرد و اندیشه و نظام آفرین هستی است پیوند می دهد. آموزش و پرورش کارسازترین و نیرومندترین ابزار انسان است.
آفریننده جان و خرد بدو توان آموختن بخشید که تا با علم و عمل در راه سازندگی قیام کنند. زندگی بدون آفرینندگی خاموش و به گورستان ماننده است. واژه خلاقیت مترادف با ابداع، توانایی پیش بینی و ایجاد ایده است. می خواهیم رابطه بین خلاقیت و جنسیت را مورد مکالمه و بررسی قرار دهیم و اما مطلبی که این رابطه از اهمیت خاصی برخوردار نموده. نقش جنسیت ر تفکر خلاق است و اینکه جنسیت آدمی در میزان خلاقیت او موثر است یا خیر.
فرضیه های پژوهش :
1- خلاقیت در پیران بیشتر از دختران است.
2- بین خلاقیت کلامی دختران و پسران تفاوت وجود دارد.
3- بین تفسیر تصاویر دختران و پسران تفاوت وجود دارد.
4- بین تکمیل تصاویر دختران و پسران تفاوت وجود دارد.
تعریف مفاهیم و اصطلاحات پژوهش
خلاقیت اساساً عبارت است از کنار هم گذاشتن عناصر مربوط به حوزه های ادراکی متفاوت و کمک گرفتن از ناخودآگاه (گنجی، 1383).
خلاقیت از نظر کوبی :
به رغم نقش مهمی که فرآیندهای آگاهی در شکل نهایی، محصول خلاقیت دارند، ریشه های خلاقیت در فرآیندهای عمیق تر و تاریکتری جای دارند و با سرعتی بیشتر از فرآیندهایی که به آنها آگاهی داریم عمل می کنند (گنجی، 1383).
تفکر همگرا :
دراین تفکر معمولاً فقط یک نتیجه گیری با یک جواب وجود دارد که به عنوان قسمتی از حل مورد نظر قرار می گیرد، و فکر درست در جهت آن هدایت میشود و برای رسیدن به آن کنترل می گردد. در آزمونهای تفکر همگرا فقط یک جواب صحیح برای هر سوال آزمون در نظر گرفته شده است (نورنس،1372).
تفکر واگرا :
دراین فکر پژوهشی به چشم می خورد که متوجه جهات مختلف می باشد این مطلب وقتی که نتیجه گیری وافری وجود ندارد به خوبی رون است برای اندازه گیری این توانایی ذهن آزمون کامل کردنی لازم است (تورنس، 1372).
در قالب پنج فصل بهمراه منابع و ماخذ و پیوست
پایان نامه بررسی بررسی راههای پرورش خلاقیت در دانش آموزان در 60 صفحه ورد قابل ویرایش
چکیده تحقیق:
تحقیق انجام شده در رابطه با راههای پرورش خلاقیت در دانش آموزان دوره راهنمایی ناحیه3 کرج می باشد که با توجه به این مطلب بیان مساله اینکه از چه راهها وشیوه هایی قوه خلاقییت و ابتکار دانش آموزان دوره راهنمایی را رشد و تقویت نماییم.
با توجه به ضرورت و اهمیت موضوع مورد تحقیق یعنی راههای پرورش خلاقیت در دانش آموزان و نقش مهم و حیاتی آن در آموزش و پرورش به ویژه در مدارس لازم است که این موضوع مورد تحقیق و بررسی قرار گیرد.
لذا در این راستا برای این تحقیق سوالات زیر مطرح گردیده است.
1) مدیران و معلمان به چه میزان در رشد و پرورش قوه خلاقیت دانش آموزان می توانند تاثیرگذار باشند.
2) انجام فعالیت های گروهی (پژوهی _ ورزشی, .... ) تا چه حد در رشد و تقویت قوه خلاقیت دانش آموزان موثر است؟
3) چه عواملی مانع رشد و پرورش قوه خلاقیت و ابتکار در دانش آموزان می باشند؟
4) چه تفاوتی میان دانش آموزان خلاق در مقایسه با سایر دانش آموزان مشاهده می شود؟
جامعه آماری و حجم نمونه:
در این تحقیق جامعه آماری تعداد 10 مدرسه راهنمایی از مدارس راهنمایی آموزش و پرورش ناحیه 3 کرج انتخاب گردیده است.
و نمونه آماری نیز تعداد 60 نفر از همکاران مدارس مربوطه می باشند که بطور تصادفی انتخاب شده اند.
ابزار گردآوری اطلاعات:
جهت جمع آوری اطلاعات در این تحقیق از پرسشنامه استفاده شده است که به پرسشنامه مورد نظر شامل 20 سوال پاسخ بسته در 5 طیف ( خیلی کم, متوسط, زیاد, خیلی زیاد ) طراحی گردیده است.
خلاصه تحقیق:
در پایان پس از جمع آوری اطلاعات بدست آمده از پرسشنامه مشخص گردید که مدیران و معلمان نقش بسیار مهم و تعیین کننده ای در رشد و پرورش قوه خلاقیت دانش آموزان می توانند ایفا نمایند.
همچنین نتیجه گیری شد که فعالیت گروهی دانش آموزان (ورزشی_ پژوهشی, .... ) تا حد خیلی زیادی می توانند در رشد و شکوفایی قوه خلاقیت آنان تاثیر گذار باشند
طبق نتایج حاصل از پرسشنامه مشخص شد که عوامل مهمی می توانند باعث و مانع رشد خلاقیت در دانش آموزان شوند که از آن جمله می توان به نداشتن هدف مشخص در زندگی, نداشتن انگیزه در امر یادگیری, دلسرد بودن دانش آموزان,کمروئی دانش آموزان, آشفته بودن افکار دانش آموزان و... اشاره نمود.
در پایان تحقیق نتیجه حاصل شد که دانش آموزان خلاق از لحاظ شخصیتی و عملکرد با سایر دانش آموزان تفاوتهایی دارند که از آن جمله می توان به داشتن روحیه و حس استقلال طلبی_ اعتماد به نفس, مداومت و پشتکار در فعالیت های یادگیری, قدرت تجزیه و تحلیل مسائل مختلف و.... اشاره نمود.
پایان نامه سنجش خلاقیت دانشجویان کارشناسی سه رشته علوم تربیتی
چکیده تحقیق:
تحقیق حاضر با هدف سنجش میزان خلاقیت دانشجویان سه رشته روانشناسی، مدیریت آموزش و مشاوره دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی دانشگاه شهید بهشتی و بررسی نگرش آنان در مورد تأثیر دوره تحصیل دانشگاهی بر رشد خلاقیتشان تدوین شده است.
نمونه آماری این تحقیق شامل 124 نفر از دانشجویان دختر و پسر این دانشکده میباشد. که 46 نفر از رشته مدیریت آموزشی، 42 نفر از رشته مشاوره و 36 نفر از رشته روانشناسی را شامل می شود. روش نمونهگیری آن، طبقهای تصادفی نسبتی است که از بین سه گروه آموزش تعدادی ضد دانشجویان متناسب با رشته براساس جدول مورگان انتخاب شدند.
برای سنجش خلاقیت افراد از پرسشنامه سنجش خلاقیت CREE تورستون استفاده شد و برای بررسی تاثیر دوره تحصیل دانشگاهی بر رشد خلاقیت دانشجویان از یک مصاحبه کتبی استفاده گردید.
جهت تجزیه و تحلیل دادهها برای تعیین رابطه هرکدام از سوالات مصاحبه کتبی استفاده گردید. جهت تجزیه و تحلیل دادهها برای تعیین رابطه هر کدام از سوالات مصاحبه کتبی و جنس افراد و رشته تحصیلی آنان با میزان خلاقیت افراد از آزمون ناپارامتر یک خی دو پیرسون استفاده شد و برای تعیین رابطة معدل و جنس افراد با خلاقیت از آزمون ناپارامتریک کروکسال والیس استفاده شده است.
فرضیات این تحقیق یا سطح معناداری 95 درصد اطمینان آزمون شد.
در انجام این مراحل از نرمافزاری آماری spss استفاده گردید.
نتایج بدست آمده نشان میدهد.
1ـ خلاقیت مستقل از جنس افراد است.
2ـ خلاقیت از رشته تحصیلی افراد تبعیت نمیکند.
3ـ دوره تحصیلی دانشگاهی بخودی خود نقشی در رشد خلاقیت افراد ندارد.
4ـ معدل بالا بیانگر خلاق بودن فرد نیست.
5ـ در پرورش خلاقیت آموزش آن میتوان نقش بسیار مهمی را ایفا کند.
تشکر و قدردانی------------------------------------------------------ أ
چکیده ----------------------------------------------------------- د
فهرست مطالب------------------------------------------------------ ه
فهرست جداول ----------------------------------------------------- ط
فهرست نمودارها ---------------------------------------------------- ل
دعای هنرمند-------------------------------------------------------- 2
بیان مسئله --------------------------------------------------- 6
ضرورت و اهمیت حرکت به سوی خلاقیت ------------------------------ 8
اهداف تحقیق ----------------------------------------------------- 10
فرضیات تحقیق ---------------------------------------------------- 12
تعریف مفاهیم و واژه ها----------------------------------------------- 12
محدودیتهای تحقیق-------------------------------------------------- 13
خلاصه فصل------------------------------------------------------ 15
فصل دوم : سابقه موضوع تحقیق -------------------------------- 16
مقدمه------------------------------------------------------------ 17
ساختار مغز و عملکرد آن---------------------------------------------- 18
تعاریف خلاقیت :--------------------------------------------------- 25
1 . نگرشهای خاستگاهی :--------------------------------------------- 26
2 . نگرشهای فرایندی :------------------------------------------------ 27
رابطه هوش و خلاقیت ------------------------------------------------ 31
فرایند خلاقیت :----------------------------------------------------- 36
مراحل والاس ------------------------------------------------- 37
مراحل اسبورن ------------------------------------------------ 39
مراحل تورنس ------------------------------------------------ 41
نظریه های خلاقیت :------------------------------------------------- 42
1. نظریه های جهان باستان--------------------------------------------- 42
2. نظریه های جدید فلسفی -------------------------------------------- 44
3. نظریه های روان شناسی -------------------------------------------- 45
4. روانکاوی جدید -------------------------------------------------- 46
خصوصیات افراد خلاق ----------------------------------------------- 49
نیازهای افراد خلاق -------------------------------------------------- 56
عوامل موثر در خلاقیت----------------------------------------------- 58
هوش ------------------------------------------------------ 59
ویژگیهای شخصیتی--------------------------------------------- 61
خانواده----------------------------------------------------- 63
مدرسه و دانشگاه و نقش آن در خلاقیت ------------------------------ 65
نقش انگیزه های درونی و بیرونی در خلاقیت-------------------------------- 69
تاثیرات عوامل خاص بر خلاقیت :---------------------------------------- 70
سن -------------------------------------------------------- 70
جنس------------------------------------------------------- 71
ارزشها و فشارهای اجتماعی --------------------------------------- 71
تحصیلات--------------------------------------------------- 72
نقش کوشش در خلاقیت----------------------------------------- 72
شرایط محیطی مطلوب برای خلاقیت -------------------------------------- 73
تکنیکهای خلاقیت و نو آوری------------------------------------------- 74
یورش فکری--------------------------------------------------- 75
مدل سینکتیکس ------------------------------------------------- 77
تکنیک دلفی ... ------------------------------------------------- 78
آموزش خلاقیت ---------------------------------------------------- 87
الف : آموزش و پرورش عمومی خلاقیت----------------------------------- 87
آموزش خلاقیت در جهان ---------------------------------------- 88
ب : آموزش خلاقیت در کودکان و دانش آموزان --------------------------- 89
نکات قابل توجه در آموزش خلاقیت به فراگیران--------------------------- 93
آنچه مربی برای پرورش فکر خلاق باید انجام دهد -------------------------- 96
محتوای درسی فراگیر و ارتباط آن با خلاقیت ----------------------------- 99
اصول اساسی در پرورش خلاقیت --------------------------------------- 107
عوامل موثر در پرورش خلاقیت ---------------------------------------- 108
نقش امنیت و آزادی روانی در خلاقیت ----------------------------------- 113
خلاقیت و حل مسئله ------------------------------------------------ 115
خلاقیت و پیشرفت تحصیلی ------------------------------------------ 117
خلاقیت و هنر ---------------------------------------------------- 118
خلاقیت و توسعه اقتصادی -------------------------------------------- 121
اثر محرک عاطفی در خلاقیت ----------------------------------------- 122
شرایط لازم جهت استفاده حداکثر از قدرت تصور در خلاقیت ------------------- 126
موانع خلاقیت ---------------------------------------------------- 128
عامل شانس در کاوش در مسیر خلاقیت ---------------------------------- 127
با تصور خلاق می توان روابط شخصی را بهبود بخشید------------------------- 139
سوابق پژوهش در ایران ---------------------------------------------- 141
سوابق پژوهش در خارج --------------------------------------------- 143
نتیجه گیری و جمع بندی فصل دوم-------------------------------------- 147
فصل سوم : روش اجرای پژوهش-------------------------------- 150
روش تحقیق------------------------------------------------------ 151
روش گرد آوری اطلاعات-------------------------------------------- 152
ابزار گردآوری اطلاعات --------------------------------------------- 152
جامعه آماری----------------------------------------------------- 152
تعداد و روش نمونه گیری -------------------------------------------- 153
نمره گذاری آزمون ------------------------------------------------- 154
نحوه تبدیل نمره خام به نمره استاندارد ----------------------------------- 154
اعتبار آزمون------------------------------------------------------ 155
روش استخراج مصاحبه کتبی ------------------------------------------ 155
اساس تئوریکی پرسشنامه و مصاحبه کتبی --------------------------------- 156
روشهای آماری---------------------------------------------------- 156
خلاصه فصل----------------------------------------------------- 158
--
فصل چهارم :یافته های پژوهش و تجزیه و تحلیل آنها ------------- 159
مقدمه----------------------------------------------------------- 160
تجزیه یافته های پژوهش --------------------------------------------- 161
تحلیل یافته های پژوهش--------------------------------------------- 205
خلاصه فصل ----------------------------------------------------- 208
فصل پنجم : نتیجه گیری و پیشنهادات --------------------- 209
نتیجه گیری------------------------------------------------------ 210
پیشنهادات------------------------------------------------------- 212
منابع ----------------------------------------------------------- 214
پیوستها --------------------------------------------------------- 221
پایان نامه بررسی همبستگی بین هوش و خلاقیت دانش آموزان
چکیده :
در این تحقیق به بررسی رابطة هوش و خلاقیت و همچنین مقایسة بهرة هوشی و خلاقیت دانشآموزان دختر و پسر پرداخته شده است.
جامعه آماری ما در این تحقیق دانشآموزان دبیرستانی شهرستان اسلامشهر میباشد.
حجم نمونه ما در این تحقیق 100 نفر میباشد که از این 100نفر پسر 50 نفر و 50 دختر میباشند.
و جهت انتخاب نمونهها از نمونهگیری خوشهای استفاده شده است.
در این پژوهش از آزمونهای ریون برای سنجش هوش و آزمون خلاقیت تورنس جهت شنجش خلاقیت دانشآموزان مقطع دبیرستانهای شهرستان اسلامشهر استفاده گردیده است.
در این پژوهش چهار فرضیه مطرح گردیده است.
1- بین میزان بهرة هوشی و خلاقیت دانشآموزان پسر همبستگی وجود دارد. نتایج تحیق حاضر نشان میدهد که ضریب همبستگی محاسبه شده بین بهرة هشی و خلاقیت دانشآموزان پسر (43%) که در سطح (1%) میباشد، معنادار میباشد.
2- بین میزان بهرة هوشی و خلاقیت دانشآموزان دختر همبستگی وجود دارد. نتایج تحقیق حاضر نشان میدهد که ضریب همبستگی محاسبه شده بین میزان بهرة هوشی و خلاقیت دانش آموزان دفتر (9%) که در سطح (1%) میباشد، معنادار است.
3- بین میزان بهرة هوشی دانش آموزان دختر و پسر تفاوت وجود دارد. نتایج تحقیق حاضر نشان میدهد که t محاسبه شده میزان بهره هوشی دانش آموزان دختر و پسر (575/0) در سطح (5/0) معنادار نیست، یعنی بین آنها تفاوت معناداری وجود ندارد.
4- بین میزان خلاقیت دانش آموزان دختر و پسر تفاوت وجود دارد. نتایج تحقیق حاضر نشان میدهد که t محاسبه شده میزان خلاقیت دانشآموزان دختر و پسر (08/2) در سطح (5/0) معنادار میباشد.
فهرست مطالب
عنوان شماره صفحه
تقدیم و تشکر
چکیده تحقیق
مقدمه................................................................................................................ 4
بیان مسئله.......................................................................................................... 8........ ...................................................................................................................................
اهمیت تحقیق................................................................................................... 10........ ..........................................................................................................................
اهداف تحقیق.................................................................................................. 10........
فرضیههای تحقیق............................................................................................. 11........ ..........................................................................................................................
تعاریف نظری و عملیاتی واژهها.......................................................................... 11........
فصل دوم : (ادبیات و پیشینه تحقیق)
تعریف خلاقیت................................................................................................ 14........
ماهیت استعداد خلاق........................................................................................ 16........
رابطة خلاقیت و محیط خانوادگی....................................................................... 18........
مردان و زنان خلاق .......................................................................................... 19........
روشهای پرورش خلاقیت................................................................................... 20........
عوامل موثر بر خلاقیت....................................................................................... 22........
تمرکز به عنوان کلید خلاقیت ............................................................................ 25........
برای پرورش خلاقیت کنکاش مغزی بهترین خلاقیت است...................................... 25
محیط مساعد برای ایجاد رفتار خلاق................................................................... 28........
عواملی که مانع خلاقیت میشوند ....................................................................... 29........
خلاقیت و هوش .............................................................................................. 33........ ..........................................................................................................................
هوش چیست.................................................................................................... 38........
تقسیمات و طبقهبندی هوش .............................................................................. 38........ ..........................................................................................................................
عوامل موثر بر رشد و پرورش هوش..................................................................... 40........
تحقیقات انجام شده.......................................................................................... 45........ ..........................................................................................................................
جامعه آماری.................................................................................................... 49........
نمونه و روش نمونهگیری
ابزار اندازهگیری (اعتبار آزمون).......................................................................... 49........
روش جمعآوری اطلاعات................................................................................. 51........ ..........................................................................................................................
فصل چهارم : (تجزیه و تحلیل دادهها)
توصیف دادهها................................................................................................. 54........
فصل پنجم :
مقدمه ............................................................................................................. 62........ ..........................................................................................................................
خلاصة تحقیق.................................................................................................. 62........
یافتههای تحقیق.................................................................................................. 3........ ..........................................................................................................................
پیشنهادها......................................................................................................... 65........ ...................................................................................................................................
محدودیتها....................................................................................................... 66........ ...................................................................................................................................
منابع .............................................................................................................. 68........ ..........................................................................................................................
ضمائم
تحقیق درباره خلاقیت
خلاقیت برحسب فرایندتولید،شخص ابتکارکیفیت بالا وتولیدی ناب (در فرایندی بین فردی ودرون فردی )نیز تعریف شده است در پرورش خلاقیت کودکان ، باید برمفهوم فرآیند ، که همان رشد وپرورش اندیشه های ابتکاری است ، تأکید کرد . زیرا ابتکار اساس توان خلاق محسوب می شود .وقتی می خواهیم بفهمیم که منظور ازفرآیند چیست ، بهتر این است که ابتدا همان طور که گیلفورد بیان کرده است ، بین تفکر همگرا وتفکر واگرا تفاوت قایل شویم .مسائل مربوط به تفکر همگرا غالباً یک جواب درست دارند ؛درحالیکه مسائل مربوط به تفکر واگرا مستلزم ارائه راه حلهای متعدد به همت حل کننده است که البته باید خیلی نو وبدیع ،باکیفیت بالا وقابل اجرا باشد .
برای این که درک درستی ازخلاقیت کودکان به دست آوریم باید خلاقیت را ازهوش تمیز دهیم، وارد ،اظهارات نگران کننده ای درباره این که آیا باید خلاقیت کودکان را ازسایر توانایی های شناختی آنان تمیز داد ، بیان کرده است.
مطالعات اخیرنشان می دهد که عناصرخلاقیت،با هوش تفاوت واقعی دارند . اصطلاح "سرآمد"غالبا برای نشان دادن افراد دارای هوش بهربالا بکار می رود .اما والاچ اعتقاد دارد که هوش وخلاقیت مستقل ازهم اند وکودکان بسیار خلاق هم می توانند باهوش باشند وهم نباشند.
خلاقیت ازحدی که توصیف شد فراتر می رود وبا قریحه های موسیقیایی وهنری نیز ارتباط پیدا می کند.ازاین منظر قریحه یعنی دارا بودن درجه عالی از مهارت های فنی فردی که دریک زمینه تخصص یافته است ، بنابراین یک هنرمند می تواند بطور شگفت انگیزی صاحب مهارت های فنی باشد ؛ اما ممکن است درایجاد هیجان ازطریق یک تابلو نقاشی موفق نباشد .خوب است که بدانیم خلاقیت براساس شواهد موجود فقط درقالب موسیقی هنر ، یا نویسندگی ظاهر نمی شود ؛بلکه درتمام فضای آموزشی ، علمی ، اجتماعی وسایر حوزه ها قابل رؤیت است .اکثر ابزارهای اندازهگیری خلاقیت به سنجش سیالی اندیشه می پردازند . تکالیف مربوط به سیالی اندیشه نیازمند آن است که کودکان برای پاسخ به یک مسأله خاص ، پاسخ های زیادی بدهند ؛ نظیر آنچه درتکنیک یورش مغزی انجام می شود.به طور کلی سیالی اندیشه شاخص مهمی در فرآیند خلاقیت تلقی می شود.امکان دارد درتکالیف یورش مغزی پاسخ های کودکان عادی یا ابتکاری باشد ؛ ولی با ادامه کار ، توان خلاقه کودکان افزایش می یابد .به این ترتیب وقتی ازکودک 4ساله ای می خواهیم که تمام چیزهای قرمز رنگ رانام ببرد،درمی یابیم که او نه تنها قادر است واگنها ، ماشین هاومیوه ها رانام ببرد؛ بلکه به آبله مرغان ودست سرمازده نیز اشاره خواهد کرد.
پایان نامه بررسی خلاقیت در افراد درون گرا و برون گرا
مقدمه
آیا از بین چند عنوان تحقیقی که تابحال نظاره گر آن بوده اید متوجه موضوعی به نام خلاقیت شده اید ؟
ممکن است قدری سوال برانگیز باشد اما به خلاقیت کمتر از سایر موضوعات در تحقیقات نگاه می شود و این در حالی است که قدمت این موضوع تا آنجا که محقق اطلاع دارد به دوران افلاطون حتی بیشتر به آفرینش بر می گردد.
خلاقیت موضوعی نا آشنا برای ما نیست به تعبیری خلاقیت همان ابداع جهان و خلق انسان است و این زیباترین وصفی است که از قرآن کریم می توان به امانت گرفت .(قاسم زاده 1368 )
واژه " من" همان چیزی است که شمارا به عنوان یک فرد ،فردی مجزا از دیگران تعریف می کند.(دوان شوکر ،1994).
به عبارتی تعریف ما از شخصیت امکان دارد اندیشه منحصر به فرد بودن انسان را در بر گیرد . ما بین افراد شباهتهایی را می بینیم ، ولی احساس می کنیم که هر یک ویژگی هایی خاص داریم که مارا از دیگران متمایز می نماید.
اگر جامعه در حداکثر بهره گیری از این تنها موهبت بشری توفیق نیابد و یا بدتر از آن اگر به خطا عزم سرکوب آنرا نماید آن وقت است که بشر حق مادرزایی خود یعنی اشرف مخلوقات بودن را از دست می دهد و در عوض محکوم به این خواهد بود که در سینه اش کمترین نوع مخلوقات باشد .( مهدی زاده ، رضوانی 1369 ).
فهرست
فصل اول 5
مقدمه 6
بیان مسئله 8
هدف پژوهش 8
ضرورت و اهمیت تحقیق 8
فرضیه تحقیق 9
تعریف مفاهیم و اصطلاحات 9
تعریف عملیاتی خلاقیت 9
تعریف نظری شخصیت 9
تعریف نظری برون گرایی 10
تعریف نظری درون گرایی 10
تعریف عملیاتی درون گرایی 10
فصل دوم 11
تعاریف و مفاهیم شخصیت 12
عوامل تعیین کننده شخصیت 15
نظریه های شخصیت و اهمیت مطالعه آن 15
درون گرایی و برون گرایی 16
نظام مقوله ای در طبقه بندی شخصیت 17
نظریه ابعادی وونت درباره شخصیت 18
نظریه های تیپ شناسی کرچمر ، شلدن (1925 ,1954 ) 18
نظریه تیپ شناسی اوتوگراوس 20
نظریه مبتنی بر تحلیل عوامل کتل درباره شخصیت 21
نظریه یونگ 23
نظریه آنیرینک 27
درون گرایان 28
برون گرایان 29
برخی دیگر از تفاوتهای درون گرایان با برون گرایان 30
نکته مهم 32
پایه های زیست شناختی برون گرایی – درون گرایی 32
پایه های فیزیولوژیکی درون گرایی – برون گرایی 34
خلاقیت 37
مفهوم خلاقیت 43
فرایند خلاقیت 46
همبستگی هوش و خلاقیت 48
ویژگی افراد خلاق 49
عناصر خلاقیت 52
عوامل شکوفایی خلاقیت 53
عوامل بازدارنده خلاقیت 55
تعاریف خلاقیت 56
نظر اسکاتل درمورد خلاقیت 60
نظریه ویلیام جیمز درمورد خلاقیت 61
فصل سوم 63
جامعه تحقیق 63
نمونه تحقیق 63
چگونگی نمونه برداری 63
ابزار تحقیق 63
پیشینه آزمون 64
روش آماری 65
روش جمع آوری داده ها 65
فصل چهارم 67
تجزیه و تحلیل آماری 67
نتیجه گیری کلی 75
فصل پنجم 76
بحث و نتیجه گیری 76
منابع فارسی و غیر فارسی 81
فهرست مطالب
عنوان صفحه
فصل اول: کلیات پژوهش
چکیده .................................. 2
مقدمه .................................. 3
بیان مساله ............................. 4
اهمیت پژوهش............................. 9
هدف پژوهش .............................. 10
فرضیه پژوهش ............................ 10
تعاریف نظری و عملیاتی اصطلاحات .......... 11
فصل دوم :پیشینه پژوهش
بخش اول : عزت نفس
تعریف عزت نفس .......................... 13
فرآیند شکل گیری و تحول عزت نفس ......... 15
منظور از احترام به خود ضعیف یا قوی چیست؟ 21
ملاک های ایجاد عزت نفس در نوجوانان....... 28
دیدگاههای نظری درباره عزت نفس........... 29
نظریه های مربوط به عزت نفس ............. 32
- کوپر اسمیت........................... 32
- آبراهام مازلو........................ 33
- ویلیام جیمز ......................... 34
- نظریه پردازان صفات .................. 35
- نظریه پردازان یادگیری اجتماعی........ 36
- نظریه پردازان روان پویشی ............ 37
بخش دوم : خلاقیت
سیر تحول مطالعه خلاقیت .................. 41
خلاقیت .................................. 43
مراحل خلاقیت............................. 48
تحول خلاقیت در طول زندگی ................ 50
اجزای تشکیل دهنده خلاقیت................. 52
دیدگاههای خلاقیت ....................... 56
- تورسن ............................... 56
- کیلفورد.............................. 59
- کارل راجرز........................... 60
- دوبونو............................... 62
نظریات خلاقیت ........................... 63
- رویکرد باستانی ...................... 63
- رویکرد روانکاوی ..................... 64
- رویکرد روانکاوی جدید از خلاقیت ....... 65
- رویکرد گشتالت........................ 67
- رویکرد تداعی ........................ 67
- رویکرد رفتارگرایی ................... 68
- رویکرد روانسنجی ..................... 69
الگوهای خلاقیت .......................... 69
- آزبورن .............................. 69
- آزبورن – چارنز....................... 70
- استین ............................... 70
- نلر.................................. 71
- کالا گر............................... 73
- مروری بر تحقیقات انجام شده در روابط با موضوع پژوهش 73
فصل سوم : روش پژوهش
مقدمه .................................. 82
جامعه آماری پژوهش ...................... 82
نمونه آماری و روش نمونه گیری ........... 82
ابزار پژوهش ............................ 83
روش جمع آوری اطلاعات..................... 83
روش آماری .............................. 83
پرسشنامه عزت نفس کوپراسمیت ............. 84
مقیاس عزت نفس کوپر اسمیت................ 84
اعتبار و پایایی آزمون کوپر اسمیت ....... 85
روایی آزمون کوپر اسمیت ................. 87
پرسشنامه خلاقیت عابدی ................... 87
تاریخچه خلاقیت عابدی .................... 88
پایایی آزمون ........................... 88
اعتبار آزمون ........................... 89
شیوه نمره گذاری......................... 89
فصل چهارم:توصیف وتحلیل داده ها
روش محاسبه ............................. 91
توصیف داده ها........................... 91
فرضیه پژوهش............................. 92
فصل پنجم :نتایج پژوهش
بحث ونتیجه گیری......................... 97
محدودیتها............................... 101
پیشنهادها............................... 101
منابع ومآخذ............................. 102
پیوست ها
پیوست الف
پیوست ب
چکیده تحقیق:
تحقیق انجام شده در رابطه با راههای پرورش خلاقیت در دانش آموزان دوره راهنمایی
که بصورت نمونه در شهر کرج می باشد که با توجه به این مطلب بیان مساله اینکه
از چه راهها وشیوه هایی قوه خلاقییت و ابتکار دانش آموزان دوره راهنمایی را رشد و تقویت نماییم.
با توجه به ضرورت و اهمیت موضوع مورد تحقیق یعنی راههای پرورش خلاقیت
در دانش آموزان و نقش مهم و حیاتی آن در آموزش و پرورش به ویژه
در مدارس لازم است که این موضوع مورد تحقیق و بررسی قرار گیرد.
لذا در این راستا برای این تحقیق سوالات زیر مطرح گردیده است.
1) مدیران و معلمان به چه میزان در رشد و پرورش
قوه خلاقیت دانش آموزان می توانند تاثیرگذار باشند.
2) انجام فعالیت های گروهی (پژوهی _ ورزشی, .... )
تا چه حد در رشد و تقویت قوه خلاقیت دانش آموزان موثر است؟
3) چه عواملی مانع رشد و پرورش قوه خلاقیت و ابتکار در دانش آموزان می باشند؟
4) چه تفاوتی میان دانش آموزان خلاق در مقایسه با سایر دانش آموزان مشاهده می شود؟
جامعه آماری و حجم نمونه:
در این تحقیق جامعه آماری تعداد 10 مدرسه راهنمایی از مدارس راهنمایی
آموزش و پرورش ناحیه 3 کرج انتخاب گردیده است.
و نمونه آماری نیز تعداد 60 نفر از همکاران مدارس
مربوطه می باشند که بطور تصادفی انتخاب شده اند.
ابزار گردآوری اطلاعات:
جهت جمع آوری اطلاعات در این تحقیق از پرسشنامه استفاده شده است که به
پرسشنامه مورد نظر شامل 20 سوال پاسخ بسته در 5 طیف
( خیلی کم, متوسط, زیاد, خیلی زیاد ) طراحی گردیده است.
خلاصه تحقیق:
در پایان پس از جمع آوری اطلاعات بدست آمده از پرسشنامه مشخص گردید که مدیران
و معلمان نقش بسیار مهم و تعیین کننده ای در رشد و پرورش قوه خلاقیت دانش آموزان می توانند ایفا نمایند.
همچنین نتیجه گیری شد که فعالیت گروهی دانش آموزان (ورزشی_ پژوهشی, .... )
تا حد خیلی زیادی می توانند در رشد و شکوفایی قوه خلاقیت آنان تاثیر گذار باشند
طبق نتایج حاصل از پرسشنامه مشخص شد که عوامل مهمی می توانند باعث و مانع رشد
خلاقیت در دانش آموزان شوند که از آن جمله می توان به نداشتن هدف مشخص در زندگی,
نداشتن انگیزه در امر یادگیری, دلسرد بودن دانش آموزان,کمروئی
دانش آموزان, آشفته بودن افکار دانش آموزان و... اشاره نمود.
در پایان تحقیق نتیجه حاصل شد که دانش آموزان خلاق از لحاظ شخصیتی و عملکرد با
سایر دانش آموزان تفاوتهایی دارند که از آن جمله می توان به داشتن روحیه و حس استقلال طلبی
_ اعتماد به نفس, مداومت و پشتکار در فعالیت های یادگیری,
قدرت تجزیه و تحلیل مسائل مختلف و.... اشاره نمود.
پیشنهادات:
1) بهترین مکان جهت شناسایی و استعدادها
همچنین رشد و پرورش قوه خلاقیت دانش آموزان مدرسه است.
2) امکانات و تجهیزات بیشتری به مدارس اختصاصی داده شود
که در رشد و پرورش و تقویت قوه خلاقیت دانش آموزان بسیار تاثیر گذار است.
3) پیشنهاد می شود جهت اطلاع و آگاهی هر چه بیشتر مدیران
_ دبیران_ اولیا جلسات توجیهی توسط کارشناسان علوم مختلف ا
ز جمله روانشناسی ( پرورش خلاقیت) برگزار شود.
4) با توجه به نقش حساس و حیاتی مدیریت در مدارس بهتر است
جهت اداره امور مدرسه از مدیران کارآمد و خلاق و آشنا به مسائل جدید روز
و همچنین مدیرانی که رشته آنها متناسب با امر تعلیم و تربیت می باشد بهره گرفته شود.
فهرست مطالب صفحه
چکیده
مقدمه
فصل اول : کلیات پژوهش
بیان مسئله .................................... 2
اهمیت وضرورت موضوع پژوهش ...................... 3
اهداف پژوهش ................................... 6
فرضیه های تحقیق ............................... 7
متغیرها........................................ 8
تعاریف نظری وعملیاتی متغیرها .................. 9
الف ) تعاریف نظری ............................. 9
ب) تعاریف عملیاتی ............................. 11
فصل دوم :پیشینه تحقیق
پیشینه موضوع پژوهش درایران ................... 13
پیشینه موضوع پژوهش در جهان .................... 14
مبانی نظری تحقیق............................... 17
تعریف هیجان ................................ 17
تعریف هوش .................................. 19
ریشه های تاریخی هوش هیجانی ................. 19
هوش هیجانی وبهره هوشی ...................... 23
آموزش هوش هیجانی ........................... 26
آیامی توان هوش هیجانی را آموخت وآموزش داد .. 27
برنامه های آموزشی که مستقیماً درمورد هوش هیجانی می باشند 28
رشد تنظیم هیجانی ........................... 30
عوامل موثر در قابلیت هیجانی ................ 31
نقش خود..................................... 31
مهارت های قابلیت هیجانی .................... 32
هوش هیجانی در محیط کار ..................... 34
هوش هیجانی وتفکر انتقادی ................... 39
تمایز بین احساسات سازنده ومخری ............. 42
استفاده از عواطف برای تعیین اهداف .......... 44
طبقه بندی هیجانی ........................... 45
انگیزش وهیجان .............................. 46
ترس هیجان .................................. 46
دلیل اهمیت عواطف چیست ...................... 47
چگونگی شکل گیری هوش هیجانی ................. 48
انواع هوش .................................. 51
مدل های هوش هیجانی ......................... 54
ویژگیهای آزمون هوش هیجانی .................. 55
آزمونی Eqi ................................. 57
زمینه های تاریخی هوش هیجانی ................ 61
نظریه سالوی ................................ 67
هوش هیجانی وهوشبهر بالا...................... 69
خلاقیت چیست ................................. 71
تعریف خلاقیت ................................ 72
مراحل خلاقیت ................................ 75
نظریه های خلاقیت ............................ 77
رویکردتداعی گری و رفتار گرایی .............. 78
رویکرد شناختی .............................. 79
رویکرد روان کاوی ........................... 80
رویکرد انسان گرایی ......................... 81
رویکرد روان سنجی ........................... 83
ویژگیهای افراد خلاق ......................... 84
موانع خلاقیت ................................ 86
موانع خلاقیت در مدرسه ....................... 86
محیط کلاسی مناسب برای پرورش خلاقیت ........... 88
نقش معلم درپرورش خلاقیت دانش آموزان ......... 90
فصل سوم : روش شناسی تحقیق
مقدمه ......................................... 93
روش تحقیق ..................................... 93
جامعه آماری ................................... 93
نمونه وروش نمونه گیری ........................ 93
ابزار جمع آوری اطلاعات ......................... 94
الف: آزمون هوش هیجانی بار-آن (Bar-on).................... 94
ب: ـآزمون خلاقیت عابدی ...................... 95
روش آزمون خلاقیت عابدی ......................... 95
چگونگی اجرای تحقیق ............................ 96
شیوه نمره گذاری ابزار اندازه گیری خلاقیت ....... 97
روش آماری ..................................... 97
روش تجزیه وتحلیل داده ها ...................... 97
فصل چهارم : تحلیل یافته های پژوهش
مقدمه :........................................ 99
شاخص های آماری مربوط به کل آزمودنی ها.......... 100
نمودار هوش هیجانی ............................. 101
نمودار خلاقیت .................................. 102
آزمون فرضیه اصلی .............................. 104
نمایش گرافیکی همبستگی هوش هیجانی با خلاقیت ..... 105
نتایج آزمون همبستگی ........................... 106
آزمون فرضیه های فرعی .......................... 107
یافته های مربوط به مقایسه میانگین نمرات هوش هیجانی دختران وپسران ............................................... 108
یافته های مربوط به مقایسه میانگین نمرات هوش هیجانی رشته های علوم انسانی با ریاضی وتجربی ........................ 109
یافته های مربوط به مقایسه میانگین نمرات خلاقیت رشته های علوم انسانی با ریاضی وتجربی............................. 110
یافته های مربوط به میانگین هوش هیجانی دانش آموزان پایه اول با دوم وسوم ...................................... 111
یافته های مربوط به میانگین خلاقیت دانش آموزان پایه اول با دوم وسوم........................................... 112
همبستگی بین خلاقیت وهوش هیجانی دختران( جدول 4-4) 113
همبستگی بین خلاقیت وهوش هیجانی پسران ( جدول 5-4) 113
همبستگی بین خلاقیت وهوش هیجانی دانش آموزان پایه اول دبیرستان (جدول 6-4) ................................... 114
همبستگی بین خلاقیت وهوش هیجانی دانش آموزان پایه دوم وسوم ( جدول 7-4) .......................................... 115
همبستگی بین خلاقیت وهوش هیجانی دانش آموزان گروه تجربی وریاضی ( جدول 8-4) ..................................... 115
همبستگی بین خلاقیت وهوش هیجانی دانش آموزان گروه علوم انسانی ( جدول 9-4) ..................................... 116
فصل پنجم : نتیجه گیری
مقدمه ......................................... 118
پیشنهادات
الف : پیشنهادات مبتی بر فرضیه های بررسی شده 121
ب: پیشنهادات برای تحقیقات بعدی ............. 122
ج: پیشنهادات جانبی ......................... 122
محدودیتها ..................................... 122
منابع فارسی ................................... 124
منابع انگلیسی ................................. 129
پیوست ......................................... 130
پرسشنامه هوش هیجانی بار –آن ................... 131
پرسشنامه خلاقیت عابدی .......................... 134